** آشنایی با آزمونهای نگرش مذهبی[2]
آزمون هوش معنوي:
آزمون هوش معنوي:
پرسشنامه سبک های هویت برزونسکی:
این پرسشنامه توسط برزونسکی (1992) ساخته شده و با 40 عبارت، سه سبک هویت اطلاعاتی با 11عبارت (2-5-6-16-18-25-26-30-33-35-37)، هویت هنجاری با 9 عبارت (4-10-19-21-23-28-32-34-40) و هویت سردرگم/ اجتنابی با 10 عبارت (3-8-13-17-24-27-29-31-36-38) را میسنجد. 10 عبارت دیگر به تعهد هویت اختصاص دارد و از آن برای تحلیل ثانویه استفاده میشود و جزو سبک هویت محسوب نمیشود، ازاینرو در این پژوهش از آن استفاده نشد. این پرسشنامه برای افراد سنین نوجوانی و بالاتر مورد استفاده قرار گرفته است(کروسیتی و همکاران، 2009). پاسخ آزمودنیها در طیف 5 درجهای از کاملاً مخالف (1) تا کاملاً موافق (5) مرتب میشود. ضرایب پایایی این پرسشنامه با استفاده از آلفای کرونباخ در مطالعه برزونسکی و نیمیر (1994) از 61/0 تا 78/0 گزارش شده است. در نمونه ایرانی، خدایی، شکری، کروسیتی و گراوند(1388) ضرایب آلفای کرونباخ 53/0 تا 71/0 را برای سبکهای هویتی گزارش و روایی پرسشنامه را از طریق تحلیلعاملی تأییدی و اکتشافی تأیید کردند.
پرسشنامه منابع استرس آموزشگاهي؛ کرياکو و ساتکليف، 1968:
این پرسشنامه داراي 25 سؤال است که با لیکرت 4 درجه ای از هرگز(0) تا خیلی زیاد(نمره3) میزان استرس را در محیط آموزشگاهی می سنجد. اعتبار و روايي اين پرسشنامه توسط مشهدي (1379 نقل از کریمی، 1390) در بين معلمان شهر اصفهان بررسي شده و آلفاي آن 93% به دست آمده است. روايي نیز از طريق محاسبه همبستگي بين نمرات این پرسشنامه و پرسشنامه بارابينز و مککي محاسبه گرديد که ميزان آن 45%= r بدست آمد.
پرسشنامه سلامت سازمانی مدارس،OHI؛ هوی و همکاران، 1966:
این پرسشنامه 44 سوال دارد که توسط هوی و همکاران(1966) تدوین شده است. این پرسشنامه در مقیاس 5 درجه ای لیکرت از هرگز(1) تا همیشه(5) شش زیر مقیاس یگانگی نهادی، نفوذ مدیر، ملاحظه گری، ساخت دهی، حمایت منابع، روحیه و تاکید علمی را می سنجد. پایایی این پرسشنامه در پژوهش های داخلی 89/0 و 78/0 گزارش شده است(عزیزی مقدم، 1388).
مقیاس تاب آوری،CD-RIS؛ کونور و دیویدسون، 2003:
این مقیاس 25 گویه ای دارای پنج مولفه شایستگی/ استحکام شخصی، اعتماد به غرایز/ تحمل عواطف منفی، پذیرش مثبت تغییرات/ روابط ایمن، کنترل و معنویت می باشد که بر اساس طیف پنج در جه ای لیکرت(کاملاً نادرست=0 تا کاملاً درست=4) نمره گذاری می شود. حداقل نمره تاب آوری فرد در این مقیاس صفر و حداکثر 100 می باشد. روایی و پایایی این مقیاس در پژوهش های داخلی(بعنوان مثال محمدی، 1384 و بشارت، 1386) مورد تأیید قرار گرفته است.
مقیاس سرسختی روان شناختی دانشجویان، کیامرثی، نجاریان و مهرابی زاده هنرمند، 1377:
این مقیاس توسط در 27 ماده طراحی و تدوین گردیده است. نمره گذاری این مقیاس در طیف 4 درجه ای لیکرت از هرگز(0) تا بیشتر اوقات(3) صورت می گیرد. نمره بیشتر در این مقیاس نشان دهنده سرسختی روان شناختی بالاتر است و بالعکس. پایایی این مقیاس در مطالعه اصلی از طریق محاسبه آلفای کرونباخ و بازآزمایی به ترتیب 84/0 و 76/0 گزارش شده است.
پرسشنامه خودکارآمدی، GSES؛ شرر و همکاران، 1982:
این مقیاس دارای 17 ماده است که با لیکرت 5 درجه ای از کاملاً مخالفم(1) تا کاملاً موافقم(5)، سه بعد میل به آغازگری رفتار، میل به گسترش رفتار برای کامل کردن تکلیف و مقاومت در رویارویی با موانع را می سنجد. اصغر نژاد و همکاران(1385) در رواسازی این پرسشنامه در نمونه ایرانی روایی سازه مطلوبی را برای این پرسشنامه گزارش کردند. پایایی 64/0 تا 76/0 را برای ابعاد و 83/0 را برای کل مقیاس گزارش کردند. روایی ملاکی نیز از طریق همبستگی میان این پرسشنامه و مقیاس مسند مهارگذاری راتر برابر با 34/0-=r بدست آمد.
پرسشنامه کیفیت زندگی، QLQ؛ ایوانز و کوپ، 1989:
این پرسشنامه در کشور کانادا و برای بررسی سطح زندگی بزرگسالان تهیه شده است. این پرسشنامه به صورت خود سنجی بوده و 15 مقیاس محتوایی(شامل رفاه مادی، رفاه جسمانی، رشد شخصی، روابط زناشویی، روابط والد- کودک، روابط گسترده خانوادگی، روابط فرا زناشویی، رفتار نوع دوستی، رفتار سیاسی، ویژگی های شغلی، روابط شغلی، عوامل رضایت شغلی، رفتار خلاق، فعالیت ورزشی، رفتار تعطیلات) و یک مقیاس مقبولیت اجتماعی را می سنجد . این مقیاس 192 سوال دارد. ضریاب پایایی این مقیاس در مطالعه اصلی از 64/0 تا 98/0 گزارش شده است. ضریب پایایی نسخه ایرانی این مقیاس در مطالعه نائینیان و همکاران(1384) معادل 93/0 بدست آمده است.
دسترسی به مقاله در : دو ماهنامه دانشور رفتار ، شماره 13، 1384.
نسخة تجدیدنظرشده آزمون جهتگیری زندگی، LOT؛ شی یر و همکاران، 1994:
این آزمون برای افراد سنین نوجوانی و بالاتر تدوین شده و میزان خوشبینی سرشتی افراد را با 10 عبارت و در طیف 5 درجهای از کاملاً موافقم (5) تا کاملاً مخالفم (1) میسنجد. عبارتهای 2-5-6-8 در این پرسشنامه انحرافی است و نمرهای بهآن تعلق نمیگیرد. از 6 عبارت باقیمانده، سه عبارت 3-7-9 بهصورت معکوس نمرهگذاری میشود. در نهایت در این پرسشنامه پاسخگویان، نمرهای مابین صفر تا 24 کسب میکنند. شی یر و همکاران (1994) روایی این پرسشنامه را از طریق تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی، تأیید کردند و پایایی پرسشنامه را نیز با محاسبه آلفای کرونباخ 78/0 و از طریق بازآزمایی بعد از چهار ماه 68/0، بعد از یکسال 60/0، بعد از دو سال 56/0 و پس از چهار سال 68/0 بهدست آوردند. پایایی این پرسشنامه در مطالعه کجباف و همکاران (1385) معادل با 74/0 بهدست آمد و روایی همزمان آن از طریق همبستگی منفی با افسردگی (65/0-) و همبستگی مثبت با خود تسلطیابی (73/0) تأیید شد.
پرسشنامه دشواریهای بین فردی نوجوانان؛ انگلس و همکاران، 2005:
ابزار خود گرازش دهی 36 سؤالی است که به منظور اندازه گیری سطح دشواری بین فردی ادارک شده به وسیله نوجوانان 18-12 سال، در دامنه وسیعی از روابط و موقعیت های اجتماعی طراحی شده است. این پرسشنامه شامل پنج عامل جرات ورزی (16 سوال)، روابط با غیر همجنس (7 سوال)، صحبت کردن در جمع (5 سوال)، روابط خانوادگی (4 سوال) و دوستی های نزدیک (4 سوال است و در مقیاس 5 درجه ای لیکرت از اصلاً دشوار نیست تا کاملاً دشوار است نمره گذاری می شود. نمره بالا در این پرسشنامه نشان دهنده بالا بودن سطح دشواری های بین فردی است.
کارایی رواندرمانی کوتاه مدت تعدیل کنندۀ اضطراب بر نشانگان ضربۀ عشق؛ محمود دهقانی؛ پایان نامه دکتری روانشناسی بالینی؛ دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی؛ 1389.
این پژوهش با هدف بررسی کارایی رواندرمانی پویشی کوتاه مدت بر درمان نشانگان ضربه عشق در دختران دانشجو انجام شد. نشانگان ضربه عشق، مجموعه علائم و نشانه های شدیدی است که پس از فروپاشی یک رابطه عشقی بروز می کند، زمان زیادی به طول می انجامد و عملکرد فرد را در زمینه های متعدد (روانی، اجتماعی و حرفه ای) مختل می کند و واکنش های غیر انطباقی را به دنبال دارد. روش: جامعه آماری شامل دانشجویان دختر دانشگاه های تهران، هنر و امیرکبیر بودند که اخیراً با فروپاشی یک رابطه رومانتیک مواجه شده بودند. نمونه پژوهش شامل 5 نفر دانشجوی دختر از جامعه آماری بود که ملاک های ورود به پژوهش را داشتند، این شیوه نمونه گیری را نمونه گیری هدفمند می نامند. هدف از این شیوه نمونه گیری انتخاب کسانی است که با هدف پژوهش مطابقت دارند. درمان بر اساس راهنمای رواندرمانی پویشی کوتاه مدت مک کالو انجام شد. این مدل درمانی از یک سو متمرکز بر هیجان، چگونگی دستیابی به هیجان و هدایت آن است و از سوی دیگر به همان اندازه بر چگونگی استفاده از شناخت برای هدایت، کنترل و جهت دهی هیجان تاکید دارد، مدل مک کالو اختصاصاً در مورد سوگ، گناه و خشم موثر است. طرح پژوهش از نوع طرح تجربی تک موردی از نوع خط پایه چندگانه است. این پژوهش شامل سه مراحله ارزیابی پایه، مداخله و پیگیری است. برای تجزیه وتحلیل داده ها از دو روش شاخص درصد بهبودی و معناداری بالینی بر اساس نقطه برش استفاده شد. مداخله در 20 جلسه 45 دقیقه ای و به طور هفتگی اجرا شد. در این پژوهش از پرسشنامه های ضربه عشق(LTI)، نشانگان ضربه عشق(LTSQ)، افسردگی بک (BDI-II)، اضطراب بک (BAI) و مقیاس ارزیابی عملکرد کلی (GAF) و پرسشنامه شخصیتی میلون (MCMI-II) استفاده شد. نتایج: نتایج نشان داد که تاثیر رواندرمانی پویشی کوتاه مدت مک کالو بر کاهش نشانگان ضربه عشق از نظر بالینی معنادار است. نتیجه گیری: رواندرمانی پویشی کوتاه مدت مک کالو در درمان نشانگان ضربه عشق کارآیی مناسبی دارد.
واژگان کلیدی: نشانگان ضربه عشق. روانددرمانی پویشی کوتاه مدت.
مقايسه اثر بخشي زوج درماني شناختي – رفتاري غني شده با زوج درماني تلفيقي – رفتاري بر كاهش آشفتگي زوجي؛ وکیل نظری آلیله؛ پایان نامه دکترای تخصصی روانشناسی بالینی؛ دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی؛ 1389.
هدف: مطالعه علمی
رضایت زناشویی توجه گسترده دانشمندان با گرایش ها و اهداف متفاوت را دریافت کرده
است. وسعت دامنه این کارها به دلیل اهمیتی است که به کیفیت ازدواج به خودی خود و همچنین
به عنوان ابزاری برای فهم اثر آن بر فرایندهای گوناگون داخل و بیرون خانواده داده
می شود.در این پژوهش اثر بخشی دو شیوه ی زوج درمانی یعنی زوج درمانی تلفیقی –
رفتاری و زوج درمانی شناختی رفتاری غنی شده بر افزایش رضایت زناشوئی و کاهش آشفتگی
زوجی بررسی و با یکدیگر مقایسه شد.
روش کار: این مطالعه به شیوه تک موردی از نوع چند خط پایه انجام شد. هشت زوج مبتلا به آشفتگی زوجی به روش نمونه گیری هدفمند و بر اساس مقیاس سازگاری دونفری (DAS ) انتخاب و بعد از همتا سازی 4 زوج به گونه تصادفی به دو مداخله زوج درمانی تلفیقی رفتاری و زوج درمانی شناختی رفتاری غنی شده اختصاص یافتند. زوج ها به صورت انفرادی در جلسات مداخله شرکت نموده و مجموعا 16 جلسه درمانی برای هر یک از مداخله ها برگزار شد. پس از تعیین خط پایه با استفاده از مقیاس سازگاری دو نفری و پرسشنامه رضایت زناشویی درسه جلسه،آزمودنی ها وارد درمان شده و در جلسات چهارم، هشتم، دوازدهم و شانزدهم آزمودنی ها مقیاس سازگاری دونفری و پرسشنامه رضایت زناشویی را تکمیل نمودند.
یافته ها: داده ها به روش تحلیل چشمی نمودارها،تعیین درصد بهبودی و محاسبه شاخص تغییر پایا مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت. تحلیل داده ها نشان داد که هر دو روش درمانی رضایت زناشویی را افزایش و خشونت و عدم رضایت جنسی را کاهش داد ند، اما زوج درمانی تلفیقی رفتاری بر زوج درمانی شناختی رفتاری غنی شده در هر سه مورد برتری داشت.شاخص تغییر پایا نشان داد که تفاوت از نظر بالینی معنا دار است. در دو ماه پیگیری زوج ها میزان بهبودی راحفظ کردند.
نتیجه گیری: می توان نتیجه گرفت که زوج درمانی شناختی رفتاری غنی شده و زوج درمانی تلفیقی رفتاری در افزایش رضایت زناشویی و کاهش پرخاشگری و عدم رضایت جنسی موثر بوده و اثر بخشی زوج درمانی تلفیقی رفتاری بیشتر از زوج درمانی شناختی رفتاری غنی شده است.
کلمات کلیدی: زوج درمانی شناختی – رفتاری غنی شده، زوج درمانی تلفیقی رفتاری، رضایت زناشویی، آشفتگی زوجی
اثرهای قالب ارایه محتوی و تبیین گری بر انتقال حل مسأله و بار شناختی؛ موسی طباطبایی؛ پایان نامه دکتری تخصصی روانشناسی تربیتی، دانشگاه تهران؛ 1389.
در رساله حاضر، بررسی اثرهای تعاملی قالب ارائه محتوی و تبیین گری بر انتقال حل مسأله و بار شناختی مورد بررسی قرار گرفت. موضوع پژوهش حاضر ریشه در نظریه بار شناختی سوئلر دارد. اگر چه اصل تبیین گری در نظریه بار شناختی و نظریه شناختی یادگیری چند رسانهای مورد تأیید قرار گرفته است و شواهد بسیاری در مورد اصل تبیین گری وجود دارد اما تا به حال اثرهای تبیین گری بر بار شناختی و انتقال در قالب مثالهای حل شده معمولی مورد بررسی قرار گرفته است و آنچه این پژوهش را از پژوهشهای دیگر متمایز میکند مقایسه اثرهای تبیین گری در قالب مثالهای حل شده معمولی و مثالهای حل شده کامل کردنی میباشد. هدف اصلي تحقیق حاضر بررسي اثر تعاملي تبيين گري (با ٣ سطح ١- خود تبيين گري، 2- ارائه تبیینهای آموزشی و ٣- بدون تبيين گري) و قالب ارائه محتوي (١- مثالهای حل شده، ٢- مثالهای حل شده ناقص) بر انتقال (دور و نزديك) و بار شناختی میباشد. بدین منظور و با استفاده از یک طرح عاملی 3 2 تمام آزمایشی از نوع عاملی تصادفی تعداد 180 آزمودنی از پایه سوم مدارس دوره راهنمایی شهر سمنان در سال تحصیلی 1389-1388 به شیوه تصادفی به یکی از شش خانه طرح آزمایشی گمارده شدند. مطالب و مواد مورد نیاز برای طرح آزمایش مطالعه حاضر شامل یک مثال حل شده بود که در آن قضیه تالس از کتاب ریاضی سوم راهنمایی (کتاب درسی که دانش آموزان ایرانی در پایه سوم دوره راهنمایی به عنوان درس ریاضی آنرا میگذرانند) به صورت مکتوب تدریس شده بود. در مثال حل شده ابتدا قضیه تالس به صورت یک جمله بیان شده بود و سپس دو مسأله بر اساس آن گام به گام حل شده بود. از آنجایی که قالب ارائه مثال حل شده به دو صورت مثال حل شده معمولی و مثال حل شده کامل کردنی بود، در مثال حل شده کامل کردنی بعضی اعداد یا علامتها حذف شده بودند و از آزمودنیها خواسته شده بود تا قسمتهای خالی را با عدد یا علامت مناسب تکمیل نمایند. از نظر سطوح تبیین گری نیز گروه بدون تبیین فقط مثالهای حل شده معمولی و یا کامل کردنی را میخواندند، گروه دریافت کننده تبیینهای آموزشی به همراه مطالعه مثالهای حل شده معمولی و یا تکمیل مثالهای حل شده کامل کردنی تبیینهای ارایه شده توسط معلم درباره اصول زیربنایی راه حلها را مطالعه نمودند و از گروه خود تبیین گری خواسته شده بود تا به همراه مطالعه مثالهای حل شده معمولی و یا تکمیل مثالهای حل شده کامل کردنی در باره چرایی و زمان استفاده از یک مرحله از راه حل به تولید تبیین اقدام نمایند. علاوه بر مثال حل شده، دو نوع پرسشنامه (پرسشنامه بار شناختی و پرسشنامه انتقال) بعد از اینکه آزمودنیها مثال حل شده را مطالعه نمودند و مطالعه مثالهای حل شده به پایان رسید، دریافت کردند. تحلیل آماری نشان داد اثر اصلی تکمیل کردن و اثر اصلی تبیین گری بر انتقال دور، انتقال نزدیک، بار شناختی هنگام مطالعه و هنگام آزمون وجود دارد. همچنین اثر تعاملی قالب ارایه محتوی و تبیین گری بر انتقال دور، نزدیک، بار شناختی هنگام مطالعه بار شناختی و بار شناختی هنگام آزمون معنادار بود. پژوهش حاضر اشارههای مفیدی برای طراحان آموزشی در بردارد.
کلمات کلیدی: مثالهای حل شده، مثالهای حل شده کامل کردنی، خودتبیین گری، تبیینهای آموزشی، بار شناختی، انتقال دور، انتقال نزدیک